Windows’tan Vazgeçilen Dizüstü Bilgisayar, Linux ile Yeniden Canlandı

Windows’tan Vazgeçilen Dizüstü Bilgisayar, Linux ile Yeniden Canlandı

Elimde, bir zamanlar Windows 8 ile gelen, artık ise pek de kuvvetli olmayan bir dizüstü bilgisayar vardı. Bu cihaz, Windows 11’in güncel sistem gereksinimleri karşısında adeta kaderine terk edilmişti. Amacım, bu eski dostu Windows 11 ile tekrar hayata döndürüp döndüremeyeceğimi görmekti. Ne yazık ki, bu umudum kısa sürede suya düştü.

Windows 11’in işlemci gereksinimleri, özellikle de bazı modellerin neden güncellenmediği belirsizliğini korurken, pek çok eski bilgisayarın bu güncellemeyle uyumsuz hale gelmesi şaşırtıcı değil. Ancak elimdeki cihaz o kadar mütevazıydı ki, Windows 11’i kurmak bile başlı başına bir mücadeleydi. Kurulum sonrası ilk açılış dakikalar sürüyordu ve her işlem adeta bir eziyete dönüşüyordu.

Windows 11’i daha akıcı hale getirmek için tasarlanmış Atlas OS gibi araçlarla bile denemeler yaptım. Ancak AME Wizard adını verdiğim kurulum yardımcısı saatlerce takılı kaldı ve ilerlemedi. Bu noktada Windows 11’den tamamen vazgeçmek zorunda kaldım.

Yeni Bir Sayfa Açmak: Linux Macerası

Windows macerası sona erince rotayı Linux’a çevirdim. İlk denediğim dağıtım CachyOS oldu. Minimum sistem gereksinimlerine göz atmadan atladığım bu denemede, kurulum ekranının bile yavaşlığı dikkatimi çekti. Sonrasında öğrendim ki CachyOS, en az 2.5GB RAM istiyormuş. Elimdeki cihazda ise bu miktar bile yetersizdi.

Ardından daha hafif bir masaüstü ortamına sahip olan Linux Mint Xfce’yi denedim. Bu sürümde kurulumu başarıyla tamamladım ve ilk başta neredeyse kullanılabilir bir deneyim sundu. Sistemi güncelleyebildim, birkaç uygulamayı açabildim, hatta web tarayıcısını kullanabildim. Ancak işler biraz daha ileri gidince, özellikle YouTube açıkken üç sekme açmak bile cihazı zorladı. Uygulama menüsünü açmak hala zaman alabiliyor ve arayüz elementleri her zaman anında tepki vermiyordu.

AntiX ile Gerçek Canlanma

Son çare olarak, eski donanımları yeniden canlandırmaya odaklanmış bir Linux projesi olan antiX’e yöneldim. Bu dağıtımın da Xfce masaüstü sürümü bulunuyor, ancak ben daha da hafif bir deneyim için Fluxbox ve Icewm kullanan sürümünü tercih ettim. Bu seçimim, adeta bir dönüm noktası oldu.

antiX, bu bilgisayar için kesinlikle doğru tercihti. Fluxbox masaüstü, modern alternatiflere göre oldukça sade ve sınırlı olsa da, ihtiyacınız olan her şey mevcut. Firefox web tarayıcısı, LibreOffice ofis paketi ve temel günlük kullanım için gereken her araç kutuda.

Bu basit masaüstü anlayışı, sistemin genel işleyişini çok daha işlevsel hale getiriyor. Sistem menüsünü açmak anında gerçekleşiyor ve alt menülerde gezinirken herhangi bir gecikme yaşamıyorum. Dahili uygulamaları ve ayarları sorunsuz bir şekilde açabiliyorum ki, bu diğer denediğim işletim sistemleri için pek de söylenemezdi.

Görünüş olarak eski olsa da, antiX’in kullandığı Linux çekirdeği 6.1 sürümü, hala resmi olarak destekleniyor ve güvenlik güncellemeleri almaya devam edecek. Elbette bu, deneyimin harika olduğu anlamına gelmiyor. Yine de, bu kadar yavaş bir bilgisayar için şaşırtıcı derecede kullanılabilir bir hale geldi.

Kullanılabilirlik Sınırları ve Potansiyel İyileştirmeler

LibreOffice gibi uygulamaların açılması birkaç saniye sürse de, web tarayıcısı hala biraz yavaş açılıyor. Birden fazla sekme, özellikle de YouTube gibi kaynak yoğun siteler söz konusu olduğunda, sorunlara yol açabilir. Ancak bir kez bir web sayfasına girildiğinde, gezinme oldukça akıcı. Sayfaları kaydırmak beklediğiniz kadar iyi, bağlantılara tıklayabiliyor ve hatta videoları izleyebiliyorsunuz.

YouTube videoları ilk birkaç saniyede takılma ve donma yaşayabiliyor, ancak genel olarak oynatma akıcı hale geliyor. LibreOffice’te yazı yazmak da gayet sorunsuzdu. Dosya yönetimi gibi diğer işlemler de iyi çalışıyor. Ekran görüntüsü alma işlevi de beklendiği gibiydi. antiX’in sunduğu sınırlı uygulama deposundaki bir uygulama olan Telegram’ı kurdum ve mesajlaşmayı başarıyla gerçekleştirdim.

Özetle, bu bilgisayar günümüz standartlarında olmasa da, özellikle teknolojiye çok hakim olmayan gençler veya yaşlılar için kullanılabilir bir duruma geldi. Sabırlı olan herkes için hala kabul edilebilir bir deneyim sunuyor.

Şu an için donanım tarafında bir iyileştirme yapmadım, ancak bu bilgisayarın donanımsal iyileştirmelerle daha da kullanılabilir hale gelip gelemeyeceği beni gerçekten meraklandırıyor. RAM lehimli olduğu için değiştirme şansım yok. Ancak CPU için yeni termal macun uygulamak ve içindeki tozları temizlemek, antiX ile daha akıcı bir deneyim sunabilir.

Mevcut haliyle bile şaşırtıcı derecede tolere edilebilir bir deneyim sunuyor. Ancak bu, orta düzeyde modern bir bilgisayar gibi kullanmaya çalışan biri için harika bir deneyim olmayacaktır. Yine de, küçük bir donanımsal bakım, bu bilgisayarı örneğin annem gibi daha az teknoloji bilgisine sahip birileri için gayet yeterli hale getirebilir. Belki bu yönde bir adım atarsam bir güncelleme paylaşırım.

Siz Ne Düşünüyorsunuz?

Eski bilgisayarlarınızı yeniden hayata döndürme konusunda sizin de benzer deneyimleriniz oldu mu? Linux’un bu noktada ne kadar güçlü bir seçenek olduğunu düşünüyor musunuz? Eski donanımlarınızı değerlendirme konusunda fikirlerinizi bizimle paylaşın. Teknolojinin her alanındaki güncel bilgiler ve incelemeler için teknobirader.com‘u takipte kalın!